ادغام رشتههای تجسمی، کیفیت آموزش را کاهش داد/ لزوم اصلاح ساختار آموزشی هنرستانها
سپهر هنر ایران به نقل از خبرگزاری ایرنا، صدیقه احمدیباصیری در گفت وگو با خبرنگار فرهنگی ایرنا درباره وضعیت آموزش هنرهای تجسمی به خصوص نگارگری در هنرستانها اظهارداشت: در آموزش نگارگری در هنرستانها، مشکلاتی وجود دارد؛ از جمله اینکه آموزش در این مراکز زیر نظر آموزش و پرورش است و تجربه ۳۰ ساله تدریسم در این زمینه نشان میدهد که انتخاب رشتههای هنری به ویژه نگارگری، غالباً بدون آگاهی هنرجویان و خانوادهها و علاقهمندی واقعی هنرجویان صورت میگیرد.
وی گفت: متاسفانه در مواردی، هنرجویان بدون آگاهی، علاقه، انگیزه و دانش کافی و صرف دریافت مدرک در رشته نگارگری ثبتنام میکنند، آموزشهای ارائه شده، تنها برای ارایه مدرک دیپلم است نه پرورش واقعی استعداد و علاقه هنری؛ هنرآموز باید طی سه سال مطالب پایه و ابتدایی را به هنرجویان بیاموزد و در نهایت آنان به واسطه نمره، مدرک دریافت میکنند اما مهارت چندانی در این رشته ندارند.
احمدیباصیری افزود: در نتیجه نیاز است که آموزشهای نگارگری در هنرستانها، با آگاهی و علاقهمندی واقعی دانشآموزان همراه باشد تا بتوانند در آینده در عرصههای هنری موفقتر عمل کنند و از ظرفیتهای بالقوه خود بهرهمند شوند.
این هنرمند نگارگر همچنین با مقایسه تفاوتهای آموزش نگارگری در دانشگاه و هنرستان خاطرنشان کرد: در دانشگاه برخلاف هنرستان، دانشجویان معمولاً با هدف توسعه مهارتهای تخصصی و پرورش استعدادهای هنری، با آگاهی از هزینه و زمان مورد نیاز، رشتههای هنری همچون نگارگری را انتخاب میکنند و این امر باعث تفاوت اساسی در سطح و کیفیت آموزش میشود، در حالی که در هنرستانها، آموزشها بیشتر جنبه عمومی و برای کسب مدرک است و ممکن است علاقه و آگاهی کافی در دانشآموزان وجود نداشته باشد.
وی گفت: همچنین در حال حاضر کمبود شناخت و آگاهی درباره اهمیت و نیازهای رشتههای هنری در هنرستانها وجود دارد؛ متاسفانه در بعضی از استانهای کشور در یک هنرستان واحد رشتههای مختلفی از جمله کامپیوتر و حسابداری، هنرهای تجسمی و سنتی همچون نگارگری در کنار هم تدریس میشوند در صورتی که فضای این رشتهها باهم متفاوت هستند و این امر باعث کاهش تمرکز و کیفیت آموزش هنرهای تجسمی و سنتی میشود.
احمدیباصیری افزود: در گذشته، رشتههای هنرهای تجسمی و سنتی زیرنظر هنرستانهای هنرهای زیبا زیرمجموعه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تدریس میشد و رشتههایی مانند مینیاتور، گل و مرغ و نگارگری به صورت جداگانه و تخصصی آموزش داده میشدند اما با تغییرات، این رشتهها کمکم ادغام و تعداد هنرستانها افزایش یافت اما کیفیت آموزش کاهش یافت و معلمان و هنرآموزان متخصص در رشتههای خاص مانند نگارگری کاهش پیدا کردند و این موضوع ضربهای جدی به سطح آموزش و پرورش استعدادهای هنری وارد کرد.
این هنرمند نگارگر تاکید کرد: نیاز است که آموزشهای رشتههای تجسمی و سنتی به صورت تخصصیتر و با کیفیت بالاتر ارائه شوند تا بتوانند در آینده هنرجویان موفقتری تربیت کرده و استعدادهای بالقوه را شکوفا کنند. در مجموع، اصلاح ساختار و افزایش کیفیت آموزش نگارگری در هنرستانها، اهمیت ویژهای دارد تا بتواند نقش مؤثری در توسعه هنرهای سنتی و حفظ میراث فرهنگی ایفا کند.
تاثیر جشنواره جوان در ایرانیزهکردن آثار هنرجویان
احمدی باصیری که به عنوان داور و استاد کارگاه نگارگری در سی و دومین جشنواره تجسمی جوانان ایران حضور داشت، درباره اهمیت برگزاری این جشنواره اظهارداشت: جشنواره تجسمی جوانان در توسعه و پرورش نسل جوان هنرمند ایران اثرگذار است و به عنوان یک فرصت سراسری و ملی، در کنار آموزشهای اولیه در هنرستانها، انگیزه و خلاقیت هنرجویان را تقویت میکند.
وی گفت: این جشنواره در رده سنی جوانان قرار دارد و به آنان امکان میدهد تا ایدههای خلاقانه خود را با یکدیگر به اشتراک بگذارند و از نظر هنری بهروز شوند. برگزاری این جشنواره در استانهای مختلف کشور مانند تبریز، کرمان، زاهدان و بجنورد، باعث آشنا شدن هنرجویان با اقلیمها و فرهنگهای متفاوت میشود و در نتیجه آثار هنری آنان را ایرانیزه و بومیتر میکند.
این مدرس نگارگری افزود: همچنین جشنواره تجسمی جوانان باعث رقابت سالم و انگیزهمندی در میان هنرجویان میشود. نتیجه این رقابتها به آنان کمک میکند تا نقاط قوت و ضعف کارشان را شناسایی کرده و در سالهای بعد بهتر عمل کنند.
احمدی باصیری بیان کرد: این رویداد، فرصت مناسبی است تا هنرجویان پس از گذراندن ۲۵ سالگی، وارد عرصههای بزرگتر و بینالمللی همچون حضور در جشنوارههای خارجی، حراجهای هنری و نمایشگاههای انفرادی شوند، نمونهای از تأثیر این جشنواره، شرکت هنرجویانی است که پس از چند سال، در جشنوارههای بینالمللی در ترکیه، دبی و دیگر کشورها حضور یافتهاند.
وی اظهارداشت: جشنواره تجسمی جوانان خاطرات ماندگاری برای هنرجویان رقم میزند و ثبت تجربیات و خاطرات در سنین جوانی، اثرات بلندمدتی در زندگی و حرفه آنان دارد. داوریهای این جشنواره که از سالها قبل توسط استادان و داوران مختلف انجام میشود، نشاندهنده رشد و ارتقای سطح هنرجویان است و به آنان انگیزه میدهد تا در جشنوارههای بزرگتر و بینالمللی شرکت کنند. من هم سال ۱۳۷۶ در جشنواره تجسمی جوانان شرکت کردم و آموزشها و خاطرات این رویداد در ذهنم ثبت شده است، بسیاری از هنرجویانی که در آن جشنواره شرکت کردند، اکنون از اساتید هنرهای تجسمی هستند.
ارتقای تذهیب در میان هنرجویان جوان
احمدی باصیری که طی پنج دوره داور جشنواره تجسمی جوانان در حوزه نگارگری بوده است، درباره سطح کیفی آثار هنرجویان در این جشنواره اظهارداشت: برخی از هنرجویان چندین دوره در جشنواره تجسمی جوانان شرکت کردند و سطح کیفی آثارشان در حوزه تذهیب، ارتقا پیدا کرده است که قابل مقایسه با آثار آنان در دوسال گذشته نیست و میتوانند در جشنوارههای بزرگتر هم شرکت کنند. در بخشهای مینیاتور و نگارگری هم امسال شاهد آثار قابل توجهی از سوی شرکتکنندگان بودیم.
وی گفت: هر چند که با توجه به سنین متفاوت هنرجویان و تغییرات تعداد آنان نمیتوان کیفیت آثار جشنواره را به صورت جزیی بررسی کرد و گفت که امسال جشنواره تجسمی جوانان و آثار آن نسبت به سال گذشته ارتقا پیدا کرده است، چون ممکن است یک هنرجویی در جشنواره حضور داشته باشد که اثرش بسیار بهتر از دورههای گذشته باشد اما در مجموع میتوان گفت آثار هنرجویان در بخش تذهیب نسبت به سالهای گذشته ارتقا پیدا کرده است.
این هنرمند نگارگر افزود: استادان در بخش آموزش و کارگاههای سهروزه در جشنواره، بیشتر بر مدیریت و راهنمایی هنرجویان تمرکز دارند تا نقاط قوت و ضعف کارشان مشخص شود و به بهبود آثار کمک شود. در حوزه نگارگری، امکانات و توجه به هنرجویان در این جشنواره مناسب بود و کمبودی وجود نداشت.
